پرورش تفکر انتقادی و رویکردهای آن
الموضوعات : علوم برنامه ریزیعلی بخش نظریانی اصل 1 , ثارالله علامه 2 , حکیمه مرادی 3 , بهروز رهبریان 4
1 - دانشگاه فرهنگیان شهید رجایی یاسوج
2 - دانشگاه شهید رجایی شیراز
3 - دانشگاه دولتی یاسوج
4 - دانشگاه آزاد اسلامی واحد یاسوج
الکلمات المفتاحية: پرورش تفکر انتقادی, تعلیم و تربیت, فلسفه کودکان,
ملخص المقالة :
مدافعان تفکر انتقادي بر این عقیده‌اند که تفکر انتقادي می‌تواند تأثیر عام ویژگی‌های انسانی را بر طبقات و گروه‌هاي اجتماعی افزایش دهد. تربیت انتقادی و تفکر انتقادي بر نقش توانمندسازی حوزه‌ی امکانات انسانی تأکیددارند. به‌گونه‌اي که فراگیران در فکر و عمل، نقاد پرورش یابند و در این رابطه به ملاک کفایت شناسی توجه می‌نمایند. هدف این پژوهش پرورش تفکر انتقادی و رویکردهای آن است. روش پژوهش از نوع اسنادی – تحلیلی می‌باشد. نتایج نشان داد باید به پرورش شیوه‌های تفکر انتقادی در افراد بیشتر توجه شود. هم‌چنین در فرایند آموزش، باید ضمن تقویت روحیه انتقادپذیری در معلمان، روحیه انتقاد کردن و زمینه بررسی و تحقیق را در شاگردان به وجود آورد. نتایج اجمالی تحقیقاتی مرتبط را، که مؤید تأثیر این روش در پرورش تفکر پژوهشی است، برای بیان کرده است.
• جهانی، جعفر (١٣٨٢) »تاریخ درترازو«، تهران: امیرکبیر.
• حسینی، افضل السادات،(١٣٨٢) »بررسی تأثیر برنامه آموزش خلاقیت بر دانش،نگرش مهارت معلمان. فصلنامه نوآوري هاي آموزشی« شماره ٥، سال دوم، ص ٦٤-٥٣.
• خزایی، کامیار، خداداي، مهدي و علیزاده لطرائی، محمدرضا (١٣٩١) » بررسی تأثیر روش تدریس بدیعه پردازي در خلاقیت،نگرش آموزش و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان همایش ملی رسالت معلم در چشم انداز ایران ١٤٠٤«، مازندران و مرکز تربیت معلم شهید رجایی.
• خورشیدي،عباس وهمکاران (١٣٨٣). »معرفی برنامه درسی فلسفه براي کودکان«،متن قرائت شده درکمیسیون فلسفه براي کودکان درهمایش جهانی حکمت ملاصدرا.
• ژیرو،هنري(٢٠٠٣)،»مطالعات فرهنگی آموزش ازهمسایگی تا همکاري«، (ترجمه اسماعیل یزدانپور)
• سیف،علی‌اکبر (١٣٧٦) »اندازه گیري وارزشیابی پیشرفت تحصیلی«،تهران،انتشارات: آگاه.
• سیف،علی‌اکبر (١٣٧٩) »تعلیم وتربیت اسلامی«،تهران: امیرکبیر نیدلر ١٩٨٤.
• شعبانی،حسن (١٣٨٢) »روش تدریس پیشرفته (آموزش مهارت‌هاوراهبردهاي تفکر)«،تهران: سمت.
• فیشر، رابرت (١٣٨٨)، »آموزش و تفکر«، ترجمه فروغ کیان زاده. اهواز: انتشار،رسش.
• کریمی،روحاﷲ،(١٣٨٩)، »آیا فلسفه براي کودک به نسبی گرایی می انجامد« تفکر و کودک شماره ٢.
• مایرز، چت (١٣٧٤» (آموزش تفکر انقادي«، ترجمه خدایار،ابیلی. تهران: انتشارات: سمت.
• مرعشی،سیدمنصور،صفایی مقدم،مسعود،خزامی،پروین (١٣٨٩) »بررسی تأثیراجراي برنامه آموزش فلسفه براي کودکان به روش اجتماع پژوهشی بررشدوقضاوت اخلاقی دانش‌آموزان پایه پنجم ابتدایی شهراهواز«،تهران: مجله تفکروکودک،سال اول،شماره ١.
• مرعشی،سیدمنصور،صفایی مقدم،مسعود،خزامی،پروین(١٣٨٩). »بررسی تأثیراجتماعی برنامه آموزش فلسفه براي کودکان به روش اجتماعی پژوهشی بررشدمتفاوت اخلاقی دانش‌آموزان پنجم ابتدایی اهواز تفکر و کودک،سال اول،شماره اول صص ٨٣-١٠٢
• ناجی،سعید،قاضی نژاد،پروانه (١٣٨٦) »بررسی نتایج برنامه فلسفه براي کودکان مهارت‌هاي استدلالی عملکردرفتاري کودکان«،فصلنامه مطالعات فرهنگی،سالاول،شماره اول صص ٢١-٣٥.
• ناجی،سعید،قاضی نژاد،پروانه (١٣٨٦) »بررسی نتایج برنامه فلسفه براي کودکان روي مهارت‌هاي استدلالی وعملکردرفتاري کودکان«،تهران: مطالعات برنامه درسی،سال دوم،شماره ٧. صص١٥٠-١٢٣
• هاشمیان نژاد،فریده (١٣٨٠) »ارائه چهارچوب نظري درخصوصب رنامه درسی مبتنی برتفکرانتقادي دردوره ابتدایی باتأکید بربرنامه درسی ومطالعات اجتماعی دانشگاه آزادعلوم تحقیقات تهران. «
• Andolina mike (2001) critical thinking for working students, cloumgia Delmar press critizenship High school Magazine 7no810015AP 2000.
• Facione, P.A (2011) critical thinking what it is and why it counts Avalible at: www.insight assessment.com
• Freire, P (1972) pedagogy the oppressed Tr-myra Bergman Romans Harmond worth:
• Freire, Paulo (1998) pedagogy of Freedom: elics, democracy and cirecourage critical persspactives series Ianaham, Roman & little field publisher
• Haynes Ann (2002) children as phibsopher Rutledge flamer London and newyork.
• Lipman, M, (1988) 'critical thinking what cat it Bee Educational Leader ship. Vol,
• Lipman, M, (1988) 'philosophy for children, Journal of philosophy for children, vol,
• Lipman, M, (1988) 'philosophy Goges to school, Philadelphia' Temple univ, press.
• Lipman, M, (1991) strengthening reasoning Judgement through philosopht. IN: Maclure,
• Lipman, M, (2003) thinking in Education Cambridge univ, press.
• Lipman, M, (2003) thinking in Education Cambridge univ, press.
• Maclure, S (1991) Introduction -An. Over wire. In: Maclure & Dawies, P, (1991) learning
• Mclaren, P& Farhmandpur, r, (2004) teaching against glodaliza tion and the imperialism:
• McLaren, P, (1998). Revolution ary pedagogy in pst-revolutiohary timcs: rethinking the political economy of critical education, educational theory, 48(4)462-431
• Paul Richard and Elder, lincla (2000) critical thinking: the path to resopoblenisi penguin Books. reformulation currcalm inquiry. 2v''1'',45-61.
• s,& Daivies, P.Q. (1991 ) learning to thinking to learn program on press. settomgs lacase study approach, Missouri, Mosby incpress. solve Harvard: university press.
• Spliter, L.& sharp, A.M(1995) Teaching for better thinking the classroom community ofinquiry Australia: ACER.
• taword a revolu tionat pedagogy Journal of teacher education 25(2), 150-136. to think. To learn, program on press.
• Wardker, W. L.micdcmas (1997) critical pedagogy: ancvaluat on and dirccoin for
• Watson, G.B& claser E M (1980) measure the ability of thinking critical and problem
• Winingham maryll and preusser, barbaraa (2001) crotoca: tjomomgom edoca, sirgoca,